TYTUŁ OPERACJI:
Grupa Operacyjna „Na ratunek polski jabłkom”
1. Numer umowy o przyznaniu pomocy: 00087.DDD.6509.00234.2022.12
2. Tytuł operacji: Wzmocnienie potencjału polskich jabłek, poprzez całkowite wykorzystanie owocu w produkcji innowacyjnych produktów proekologicznych – opracowanie soku fermentowanego oraz kompostowalnych opakowań jednorazowych.
3. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich
2014PL06RDNP001 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w ramach działania „Współpraca”
Całkowity budżet operacji: 5 052 025,51 zł
4. Okres realizacji operacji
od 16.11.2023 – 30.04.2025
5. Źródła finansowania operacji:
Przyznana pomoc: 4 434 528,00 zł. (słownie złotych: cztery miliony czterysta trzydzieści cztery tysiące pięćset dwadzieścia osiem złotych 00/100), z czego:
1) ze środków EFRROW w wysokości 2 821 690,16 zł. (słownie złotych: dwa miliony osiemset dwadzieścia jeden tysięcy sześćset dziewięćdziesiąt złotych 16/100), co stanowi 63,63% przyznanej pomocy na realizację operacji,
2) z krajowych środków publicznych, w wysokości 1 612 837,84 zł. (słownie złotych: jeden milion sześćset dwanaście tysięcy osiemset trzydzieści siedem złotych 84/100), co stanowi 36,37% przyznanej pomocy na realizację operacji.
CEL OPERACJI
Cele: Wzmocnienie potencjału polskich jabłek, poprzez całkowite wykorzystanie owocu w produkcji innowacyjnych produktów proekologicznych – opracowanie soku fermentowanego oraz kompostowanych opakowań jednorazowych.
ANG:
Goals: Strengthening the potential of Polish apples through the full use of the fruit in the production of innovative pro-ecological products – development of fermented juice and compostable disposable packaging.
OPIS OPERACJI
W ramach projektu opracowano rozwiązania pozwalające na dywersyfikację sposobów wykorzystania jabłek. Działania te stanowiły odpowiedź na obecną sytuację gospodarczą oraz jej następstwa, które w najbliższych latach dotkliwie odczują sadownicy.
Szczególny nacisk położono na zagospodarowanie odmian przeznaczonych na rynek krajowy oraz wykorzystanie odpadów powstających w przemyśle przetwórczym, tj. wytłoków jabłkowych. Wytłoki, będące produktem ubocznym przy produkcji soków i cydru, stanowią bogate źródło błonnika – składnika niezwykle istotnego w diecie człowieka, który odgrywa rolę w profilaktyce cukrzycy, otyłości, miażdżycy, chorób serca i niektórych nowotworów. Ich zagospodarowanie umożliwiło częściowe zastąpienie tworzyw sztucznych materiałami ekologicznymi.
Z uwagi na rosnącą świadomość zależności między dietą a zdrowiem, zaobserwowano wzrost zapotrzebowania na produkty fermentowane zawierające mikroorganizmy o potencjalnych właściwościach probiotycznych. Przed rozpoczęciem projektu na polskim rynku nie był dostępny sok jabłkowy fermentowany z udziałem bakterii fermentacji mlekowej. Jednocześnie trudności w sprzedaży jabłek skłaniały sadowników do poszukiwania alternatywnych technologii zagospodarowania plonów. Opracowana w ramach projektu technologia produkcji soku fermentowanego, bogatego w związki bioaktywne i zawierającego bakterie fermentacji mlekowej, odpowiedziała na potrzeby świadomych konsumentów.
ANG:
The project focused on developing solutions that diversified the ways of using apples. These actions responded to the current economic situation and its anticipated consequences, which will severely affect fruit growers in the coming years.
The project prioritized the development of varieties intended for the domestic market and the utilization of production waste, i.e., apple pomace. Pomace, a by-product of juice and cider processing, is rich in dietary fiber – a key element in the human diet that helps prevent diabetes, obesity, atherosclerosis, heart disease, and some cancers. Its use allowed for the partial replacement of plastic with ecological materials.
Due to growing awareness of the link between diet and health, the demand for fermented products containing probiotic microorganisms increased. At the time of project initiation, fermented apple juice with lactic acid bacteria was not available on the Polish market. The challenges in selling apples encouraged growers to seek alternative technologies. The developed fermentation process, using bioactive compounds and probiotic bacteria, met the expectations of health-conscious consumers.
GŁÓWNE KORZYŚCI
W ramach projektu opracowano technologie pozwalające na pełniejsze wykorzystanie jabłek i ich produktów ubocznych. Powstałe soki fermentowane skierowano do klientów indywidualnych poszukujących nowych doznań smakowych oraz produktów funkcjonalnych. Technologia opracowana w ramach projektu może w przyszłości stanowić podstawę do produkcji soków fermentowanych również z innych owoców.
Opracowane opakowania kompostowalne przewidziano głównie dla odbiorców biznesowych (B2B), w szczególności firm cateringowych. W kontekście stopniowego wycofywania plastiku z rynku, tego rodzaju rozwiązania mogą stać się istotną gałęzią branży opakowań jednorazowych.
Technologia umożliwiła zagospodarowanie pulpy powstającej przy tłoczeniu soków – produktu, który dotychczas stanowił bioodpad i był utylizowany. W projekcie wyprodukowano pojemniki o pojemności 150 ml, przydatne do napojów. Opracowana technologia może być również wykorzystana w przyszłości do produkcji innych opakowań biodegradowalnych, takich jak talerzyki, pudełka czy większe pojemniki, z wykorzystaniem także innych naturalnych materiałów roślinnych.
ANG:
The technologies developed within the project enabled more comprehensive use of apples and their by-products. The fermented juices were targeted at individual customers looking for new taste experiences and functional products. In the future, this technology may serve as a basis for fermenting juices from other fruits.
The compostable packaging was intended mainly for B2B clients, especially catering companies. With plastic being gradually eliminated from the market, such solutions may become a key segment of the disposable packaging industry.
The developed technology allowed for the utilization of pulp from juice pressing – previously treated as biowaste. The project resulted in 150 ml drink containers. The same technology may also be applied in the future to create other biodegradable packaging (e.g., plates, boxes, containers), also using other plant-based raw materials.
STRESZCZENIE NA TEMAT KOŃCOWYCH LUB OCZEKIWANYCH WYNIKÓW
W wyniku realizacji projektu powstał innowacyjny produkt – fermentowany sok jabłkowy oparty na opracowanej recepturze. Sok zawierał żywe komórki potencjalnie probiotycznych bakterii mlekowych. Wysoki poziom namnażania i przeżywalności bakterii zapewniono dzięki dodaniu do środowiska fermentacji miodu lub inuliny o właściwościach prebiotycznych. Produkt korzystnie wpływał na mikrobiom jelitowy i – jak wykazano w badaniach in vitro – ograniczał ryzyko cukrzycy typu 2 poprzez hamowanie aktywności enzymu DPP-IV. Sok był stabilny pod względem cech organoleptycznych (barwa, zawartość związków bioaktywnych, profil związków lotnych).
Drugim efektem projektu było opracowanie innowacyjnych opakowań (kubeczków/pojemników) z pulpy jabłkowej, stanowiącej dotąd odpad poprodukcyjny. Pojemniki o pojemności 150 ml cechowały się chłonnością umożliwiającą utrzymanie napojów o temperaturze początkowej 95°C przez minimum 20 minut bez przesiąkania, przy końcowej temperaturze nie niższej niż 60°C. Były one opcjonalnie jadalne, kruche, łatwe do przegryzienia i charakteryzowały się właściwościami prozdrowotnymi, w tym zawartością polifenoli.
ANG:
The project resulted in an innovative product – fermented apple juice based on a proprietary formula. The juice contained live cells of potentially probiotic lactic acid bacteria. Their high viability was ensured by adding honey or prebiotic inulin to the fermentation medium. The product positively influenced gut microbiota and, as proven in in vitro studies, reduced the risk of type 2 diabetes by inhibiting DPP-IV enzyme activity. The juice maintained stable organoleptic properties (color, bioactive content, volatile profile).
Another innovation was the development of biodegradable food containers made from apple pomace – previously a production by-product. The 150 ml containers were capable of holding hot beverages (initially at 95°C) for at least 20 minutes without leakage, maintaining a temperature above 60°C. They were optionally edible, crisp yet durable, easy to chew, and exhibited health-promoting properties, particularly due to their polyphenol content.